NIVRA-onderzoek jaarverslagen 2008
Actuele waarde geen aanjager financiële crisis
De waardering van financiële producten tegen actuele waarde in de jaarrekeningen van banken heeft maar beperkt invloed gehad op het financiële stelsel. Dat blijkt uit Het jaar 2008 verslagen, het jaarlijks onderzoek van het NIVRA naar de jaarverslaggeving van Nederlandse beursgenoteerde ondernemingen.
In de NIVRA-publicatie zijn de jaarrekeningen van alle banken en verzekeraars binnen de FTSE Eurofirst 300-index onderzocht. Daarbij is bekeken in hoeverre financiële activa en schulden tegen actuele waarde zijn gewaardeerd en wat de invloed daarvan is geweest op de balanspositie.
Deze zgn. fair value accounting, onderdeel van de IFRS-verslaggevingsregels voor banken, kreeg eerder veel kritiek vanuit de financiële wereld. Banken stelden dat ze als gevolg van de boekhoudregels werden geconfronteerd met forse waardeverminderingen op hun balans.
De onderzoekers concluderen echter dat de waardering tegen actuele waarde niet procyclisch heeft gewerkt. Belangrijkste reden daarvoor is dat ook de schulden tegen actuele waarde worden gewaardeerd. Hiervan ging een dempende werking uit op de balans.
Het NIVRA-onderzoek heeft tevens gekeken naar de verslaggeving door Europese bouwondernemingen en projectontwikkelaars, door onderwijsinstellingen en door fondsenwervende instellingen.
Het eerste exemplaar van Het jaar 2008 verslagen is op 2 februari uitgereikt aan Bernard Wientjes, voorzitter van VNO-NCW. De publicatie is dit jaar uitgegeven als themanummer van het accountancyvakblad MAB, in samenwerking met het NIVRA, de beroepsorganisatie van registeraccountants.